In het Klimaatakkoord van Parijs is bepaald dat financiële stromen "consistent moeten zijn met een traject naar lage broeikasgasemissies en klimaatbestendige ontwikkeling". Hoewel deze cruciale kwestie voor het eerst door de internationale gemeenschap aan de orde zal worden gesteld tijdens de COP26 , zijn de agenda en de voorstellen inzake financiële stromen van A tot Z gestuurd en geregisseerd door de particuliere financiële sector. Dat is de sombere realiteit die door Corporate Europe Observatory (CEO) en Transnational institute (TNI) wordt onthuld in een analyse die vandaag is vrijgegeven, net voor de derde dag van COP26, wanneer particuliere financiering het hoofdthema zal zijn.

(Door CEO, Brussel, 2 november 2021, vertaling globalinfo.nl foto door Simon Dawson / No 10 Downing Street, Flickr CC2.0)

Uit het nieuwe onderzoek blijkt dat het voorstel inzake particuliere financiering dat op de tafels van COP26 ligt, niet inhoudt dat regeringen een ambitieus hervormingsproces op gang moeten brengen om financiële ondernemingen ervan te weerhouden in fossiele brandstoffen te investeren (*1).

Het 31 bladzijden tellende voorstel, dat voor COP26 is opgesteld door Mark Carney - speciaal adviseur van de Britse premier en van de secretaris-generaal van de VN - is veeleer gebaseerd op ideeën die door de grote spelers op de financiële markten zelf zijn ontwikkeld. De meeste van die financiële bedrijven staan aan de basis van de voortdurende klimaatontwrichting door massaal te investeren in fossiele brandstoffen.

Zelfregulering staat centraal in de voorstellen, die zijn ontwikkeld door grote spelers als JP Morgan Chase, BlackRock, BNP Paribas en andere financiële ondernemingen met een zware koolstofvoetafdruk. Bovendien zullen veel van dezelfde ondernemingen ook de follow-up van COP26 leiden. De enige vereiste voor financiële ondernemingen om deel uit te maken van de coalitie die de follow-up van COP26 zal leiden, is een verbintenis om "netto nul tegen 2050" te bereiken, dus koolstofneutraliteit over drie decennia (*2).

Enkele van de belangrijkste spelers die in het onderzoek zijn genoemd:

  •  De Net Zero Banking Alliance: de grootste van de net zero allianties die vóór COP26 zijn opgebouwd om de betrokkenheid van financiële bedrijven te verzekeren. Zij omvat alle ergste overtreders in de "hall of shame" van het rapport "Banking on climate chaos" van 6 milieugroepen (*3). Prominente leden zijn JP Morgan Chase, Citi Group, Bank of America, Wells Fargo, RBC, The Mitsubishi UFJ Financial Group , Barclays, Australia and New Zealand Banking Group, BNP Paribas
  • Taskforce for Climate-Related Financial Disclosures: een door financiële ondernemingen gedomineerde groep die normen heeft ontwikkeld voor de rapportage over klimaatgerelateerde informatie over de activiteiten van bedrijven. Met COP26 zal deze groep aan belang winnen en de ruggengraat vormen van een door particulieren geleide inspanning om de klimaatverandering aan te pakken. Enkele van de belangrijkste leden zijn JP Morgan Chase, BlackRock, Citigroup, BNP Paribas, Industrial and Commercial Bank of China, BHP.
  • The Investment Association: Het werk van deze vereniging is om "consumentvriendelijke metrics" te leveren om uit te drukken hoe investeringen zich afstemmen op "waarden inzake klimaatverandering" na COP26. De IA vertegenwoordigt investeringsmanagers in het VK. Tot hen behoren 14 van de 20 grootste investeerders in steenkool wereldwijd.
  • De Glasgow Financial Alliance: Deze Alliance for Net Zero moet de hoeksteen worden van het vervolg op COP26. Zij moet "een basis bieden voor toekomstige samenwerking en leiderschap inzake netto nul in de financiële sector". Tot de leden van de coördinerende kerngroep, de zogenaamde "CEO Principals Group", behoren vertegenwoordigers van Citigroup, Bank of America, BlackRock, HSBC.

Kenneth Haar, onderzoeker bij Corporate Europe Observatory verklaarde: "Wat we hier zien gebeuren is in feite een privatisering van cruciale onderdelen van het internationale klimaatbeleid. Zelfs als een financiële onderneming massaal in fossiele brandstoffen blijft investeren, wat het geval zal zijn zonder sterke regulering, kan zij nog steeds actief worden opgenomen in de VN-agenda over particuliere financiering en klimaatverandering. Helaas ziet het ernaar uit dat de komende COP26 het grootste financiële greenwash-evenement in de geschiedenis wordt."

Brid Brennan, onderzoeker bij het Transnational Institute (TNI): "COP 26 is uitgegroeid tot een grote goudmijn voor de Corporate financiers en vervuilers – die een historische kans torpederen om een serieuze vermindering gericht op de CO2-uitstoot en desinvestering uit fossiele brandstoffen te bereiken. Terwijl de bevolking wereldwijd heeft aangedrongen bij regeringen om drastische stappen te nemen weg van de klimaatveranderingsramp, hebben bedrijfsfinanciers en vervuilers een privatiseringsstrategie van het VN-systeem nagestreefd en bevinden zij zich nu in een positie om elke substantiële desinvestering in fossiele brandstoffen te doen ontsporen en in plaats daarvan een grote bedrijfs greenwash-bonanza te implementeren".

Zie voor meer informatie: website CEO: https://corporateeurope.org/en/COP26

(*1): Het Internationaal Energieagentschap heeft onlangs gezegd dat er vanaf nu niet meer mag worden geïnvesteerd in nieuwe projecten voor de levering van fossiele brandstoffen.

(*2): Net Zero wordt in dit rapport omschreven als "The Big Con" (De grote oplichting): ttps://corporateeurope.org/nl/2021/10/still-big-con. De vaagheid van deze verbintenis zet de deur wijd open voor handige mazen in de wet, en voor bedrijven om weinig of niets te doen om hun koolstofuitstoot voor de komende jaren te verminderen. De race naar netto nul zal uitlopen op een mega greenwash goudmijn voor grote financiers en vervuilers.

(*3) Zie het rapport “Banking on climate chaos”.