Nieuws en achtergronden over globalisering, economie, politiek & actie

Waarom de energiemarkten moeten worden ontmanteld, vooral tijdens en na de oorlog in Oekraïne

Met de Griekse politicus en econoom Yanis Varoufakis bekijken we hoe de oorlog in Oekraïne bijdraagt tot een energiecrisis in heel Europa. Vorige week kondigde Rusland aan dat het de levering van aardgas aan Europa via de Nord Stream 1 pijpleiding niet zou hervatten, waarbij het Westerse sancties de schuld gaf voor vermeende vertragingen in het onderhoud waardoor het gas afgesloten bleef. Voor de oorlog voorzag Rusland Europa van 40% van zijn aardgas, maar nu moeten de Europese landen manieren vinden om het hoofd te bieden aan brandstoftekorten en stijgende energieprijzen nu de winter nadert.

Lees meer

Code Rood bereidt zich voor op burgerlijke ongehoorzaamheid tegen TotalEnergies

Vanochtend (6 september 2022) ontrolden activisten een spandoek aan een benzinestation van TotalEnergies in centrum Brussel. Met de actie willen ze wijzen op de buitensporige winsten van TotalEnergies in een periode van exploderende energiefacturen voor Belgische gezinnen. De actievoerders waarschuwen de multinational voor wat hen te wachten staat. De Code Rood coalitie bereidt zich namelijk voor op een grootschalige blokkade op 8 en 9 oktober van belangrijke infrastructuur van TotalEnergies in België. Honderden mensen schreven zich al in voor infosessies of trainingen en bereiden zich voor op deze massale actie van burgerlijke ongehoorzaamheid. Ze zijn vastbesloten het tijdperk van fossiele brandstoffen te beëindigen en eisen een sociaal rechtvaardige transitie.

Lees meer

Soberheid als kwestie van rechtvaardigheid en solidariteit

De oorlog in Oekraïne heeft geleid tot discussie over gas- en olieverbruik wanneer de kranen voor Russisch gas- en olie worden dichtgedraaid. Een van de eerste gevolgen zullen prijsverhogingen voor deze producten zijn. Er gaan dan ook stemmen op die aan dringen tot zuiniger omgaan met die producten. Matigen dus. Maar de ongelijk verdeelde financiële posities maakt dat de matiging vooral bij de lagere klassen wordt neergelegd. Zo zal Marc Zuckerberg, de baas van Facebook, zich geen zorgen maken. Die verdiende vorig jaar 1,7 miljoen dollar per uur (zie Online).

Lees meer

Duitsland: extra-belasting op peperduur gas

De Duitse ‘Ampel’-regering (sociaaldemocraten, groenen en liberalen) is volop bezig de private energieconcerns te redden op kosten van de burger. Ze heft vanaf 1 oktober een bijzondere belasting (Gasumlage) op het gasverbruik; het tarief zal initieel 2,419 eurocent/kWh bedragen, tot 1 april 2024 lopen  en om de drie maanden herzien worden, afhankelijk van de omstandigheden.

Lees meer

Kernenergie en militair kernafval. Transparantie, een probleem

De discussie over het gebruik van kernenergie heeft ertoe geleid dat de EU-commissie het een ‘groen label’ heeft verschaft (zie Online). Daarbij is bij uitsluiting van al het andere gedacht aan de productieve kracht van de kerncentrale (bij de productie van elektriciteit komt geen CO2 vrij). Maar de ongelooflijke hoeveelheid CO2 die vrij komt (a) bij de productie (de bouw) van de centrale zelf en van die van reactor, waaraan toegevoegd (b) het latere afbreken van de centrale en verwerken van het afval, die is niet meegerekend.

Lees meer

Energiezuinigheid, Een Vergeten Oplossing Tussen Andere Voorstellen: Soberheid

Soberheid, een pijler van de ecologische overgang? Een groeiend aantal deskundigen dringt erop aan energie te besparen. Soberheid blijft echter geminacht door politici. In een onderzoek levert Reporterre een aantal inzichten voor deze aanpak in de strijd tegen de klimaatverandering. In totaal worden vier voorstellen uitgewerkt. Die zijn door Hortense Chauvin voor de site Reporterre onder één noemer ‘verpakt’. Ik heb van elk van de vier voorstellen een samenvatting gemaakt. Die worden afgesloten met de link naar het afzonderlijke item. Op die wijze kan men een indruk krijgen van het gehele item over ‘soberheid’ en van elk van de vier voorstellen daartoe. [ThH]

Lees meer

Een alternatief voor het neoliberaal klimaatbeleid

De meeste commentatoren beschouwen de voorbije klimaatconferentie COP26 in Glasgow in mindere of meerdere mate als een mislukking . De conferentie had de concrete invulling moeten zijn van het klimaatakkoord van Parijs (2015), en had het vertrouwen moeten versterken dat de klimaatopwarming tegen 2050 de 1,5°C niet zou overschrijden. Glasgow is echter grotendeels tot verklaringen en intenties beperkt gebleven.

Lees meer

De EU moet uit het Energiecharterverdrag!

Wat het Energiecharterverdrag inhoudt hebben we op deze site al uitvoerig besproken (*). Het is een internationaal verdrag waarmee overheden zichzelf de das hebben omgedaan, waardoor energiebedrijven enorme ‘schadevergoedingen’ kunnen eisen van staten als het beleid hun winstverwachtingen doorkruist; het is een ISDS-clausule specifiek voor de energiesector. Nu de strijd tegen de klimaatverandering en voor de transitie naar hernieuwbare energiebronnen de afbouw vereist van centrales op basis van fossiele en nucleaire brandstof, blijkt zonneklaar hoe onverantwoord onze politieke leiders wel zijn om nog in 1994 een dergelijk verdrag goed te keuren.

Lees meer

Duitse kolenboer wil Nederlands geld

Wie in het Duits over ‘Kohle’ spreekt kan het over twee verschillende dingen hebben: steenkool of geld. Maar als het Duitse energiebedrijf RWE over Kohle spreekt gaat het over allebei, maar toch vooral over geld. Veel geld, zoals de 1,4 miljard € die het eist van de Nederlandse overheid wegens de ‘kolenwet’, die het gebruik van steenkool voor elektriciteitsproductie verbiedt vanaf 2030.

Lees meer

Kernenergie

De discussie over kernenergie is heropend, in de zoektocht naar alternatieve energiebronnen in plaats van de fossiele brandstoffen. In het kader van het terugdringen van CO2 is ‘schone’ kernenergie weer bespreekbaar. In het pleidooi zaten altijd al aannames, die liefst verborgen worden gehouden. Daar heeft de actualiteit nu een nieuwe aanname aan toegevoegd. Het is urgent deze aan het licht te brengen.

Lees meer

Urenco exporteert weer radioactief afval naar Rusland

Uit antwoorden van de Duitse regering op vragen van Die Linke blijkt dat Urenco weer verarmd uranium naar Rusland vervoert. Urenco was hier na maatschappelijke druk tien jaar geleden mee gestopt. De export van Urenco's radioactief afval is mogelijk omdat op papier verarmd uranium als ‘grondstof’ kan worden gezien. In feite is het echter radioactief afval. Uit de antwoorden van de Duitse regering blijkt dat uit alle drie Urenco-fabrieken, dus ook uit die in Almelo, verarmd uranium naar Rusland wordt vervoerd. Bij de Covra in Borssele was vorig jaar nog een nieuwe opslaghal voor Urenco's uranium-afval gebouwd.

Lees meer

Haagse Stadspartij: “Shell onterecht toegelaten tot de veiling van Eneco”

De koper van de Eneco-aandelen dient van onbesproken gedrag te zijn. Dat staat met zoveel woorden in de “pre-kwalificatiecriteria” die de aandeelhouders, waaronder de gemeente Den Haag, hebben opgesteld voor de partijen die mee willen doen met de veiling van de Eneco-aandelen. Toch blijkt uit de pers dat Shell een van de partijen is die voldoet aan de criteria en door is naar de volgende ronde. Onbegrijpelijk, vindt Peter Bos, raadslid van de Haagse Stadspartij.

Lees meer

Ahaus: tussenopslag mag niet eindeloos duren!

In Ahaus, net over de grens bij Enschede, bestaat sinds 1990 een opslaghal voor kernafval. Deze opslag heeft een vergunning als tussenopslag, waar radioactief afval uit kerncentrales voor een beperkte tijd opgeslagen mag worden, om dan uiteindelijk naar een definitieve opslag overgebracht te worden. Maar die eindopslag is er –ook in Duitsland- nog lang niet en de belofte dat de opslagplaats in 2036 gesloten wordt lijkt dan ook een loze belofte te worden. Zaterdag 9 maart wordt daartegen gedemonstreerd; ook vanuit Nederland. Om half elf vertrekken we zaterdag vanaf het NS station Enschede samen op de fiets.

Lees meer

Burgerbeweging Den Haag Fossielvrij wil Eneco kopen

Den Haag Fossielvrij heeft zojuist aan de Citigroup in Londen laten weten dat zij Eneco wil kopen. De burgerbeweging mengt zich daarmee in de aankoopstrijd waarvoor eerder Shell/PPMG en Total zich meldden. Den Haag Fossielvrij wil met de koop van Eneco een snelle en eerlijke transitie naar 100% duurzame warmte in Den Haag.

Lees meer

Waarom Frankrijk Nord Stream 2 in vraag stelde

Intussen is het duidelijk, de tweede gaspijplijn vanuit de Russische  regio nabij Sint Petersburg – de eerste werd in gebruik genomen november 2011 – naar de oude Hansastad Greifswald in Mecklenburg-Vorpommern, is het onderwerp van een serieus dispuut tussen Berlijn en Washington, en tussen Berlijn en verschillende Centraal-Europese EU-leden.

Lees meer

Vuile Griekse elektriciteit en absurd Europees beleid

Onder de titel Greek coal: The EU’s dirty little secret toont de Griekse energie-expert en WWF-medewerker  Nikos Mantzaris op treffende wijze aan hoe contradictorisch het EU-beleid wel is. Niemand kan beweren dat de Europese instanties geen aandacht hebben voor milieu en klimaat, maar telkens opnieuw moet men vaststellen dat het vrijemarktfundamentalisme haaks staat op een consequente ecologische politiek.

Lees meer